Bloczki betonowe do fotowoltaiki: masa, liczba i montaż

Bloczki betonowe do fotowoltaiki to balast, który utrzymuje konstrukcję paneli na dachu płaskim lub na gruncie bez wiercenia. Zwykły bloczek dociążający waży od 22 kg, a prefabrykowany bloczek z wbudowaną szyną i kątem 14-15° od ponad 40 do 50 kg. Przy bloczkach prefabrykowanych potrzebujesz zwykle tylu sztuk w rzędzie, ile jest paneli, plus jednej. Sprawdzają się na dachach płaskich, w których nie chcesz przebijać hydroizolacji, pod warunkiem że strop przeniesie dodatkową masę, a projektant policzy balast dla lokalnych warunków wiatrowych.

• Jakie bloczki betonowe stosuje się pod panele fotowoltaiczne?
• Ile waży bloczek betonowy do fotowoltaiki?
• Ile bloczków betonowych potrzeba pod panele fotowoltaiczne?
• Jaki kąt nachylenia i układ paneli wybrać na bloczkach betonowych?
• Jaki dach nadaje się pod bloczki betonowe do fotowoltaiki?
• Jak zamontować bloczki betonowe na dachu płaskim krok po kroku?
• Bloczki betonowe czy konstrukcja kotwiona do dachu?
• Jak wybrać bloczki betonowe do fotowoltaiki?
• Jak długo wytrzymują bloczki betonowe i jak o nie dbać?

Jakie bloczki betonowe stosuje się pod panele fotowoltaiczne?

Pod panele fotowoltaiczne stosuje się dwa rodzaje bloczków betonowych: zwykłe bloczki dociążające, które obciążają aluminiowe uchwyty balastowe, oraz prefabrykowane bloczki balastowe, które same tworzą podporę panelu pod stałym kątem. Pierwszy wariant wymaga osobnej konstrukcji, drugi ją zastępuje.

Przykładem pierwszego rozwiązania jest zestaw konstrukcji balastowej na 4 panele: aluminiowe uchwyty o kącie 15° dociąża się 2 standardowymi bloczkami betonowymi o masie min. 22 kg na każdy uchwyt, czyli 44 kg na uchwyt. Bloczki nie wchodzą w skład zestawu i kupuje się je osobno. Uchwyty mają standardowo podklejony EPDM gr. 3 mm, a według opisu można je stawiać na membranie albo przykręcić do podłoża.

Drugi wariant to bloczki z betonu z profilacją lub szyną montażową. Karta bloczka FB14 opisuje element o masie 46 kg i nachyleniu 14°, z profilacją pod śruby M8, przy którym według producenta nie trzeba dodatkowego obciążenia. W opisie systemów balastowych Nomitech producent podaje, że aluminiowa szyna montażowa jest zintegrowana z betonem, więc nie skręca się osobnej konstrukcji.

Ile waży bloczek betonowy do fotowoltaiki?

Bloczek betonowy do fotowoltaiki waży w opisach producentów od 22 kg (zwykły bloczek dociążający) do 50 kg (prefabrykat z szyną). Masy nie dobiera się jednak na oko: potrzebną ilość balastu dla danego dachu ustala obliczenie, a masa bloczka jest tylko jedną z danych do tego obliczenia.

Najcięższy z opisanych elementów, bloczek NN15, według karty produktu NN15 waży 50 kg, ma kąt 15° i jest wykonany z betonu klasy min. C30/37 oraz aluminium. W rozmowie z przedstawicielem Nomitech (materiał sponsorowany w Gramwzielone.pl) pada informacja, że sam bloczek serii N waży ponad 40 kg, a 2 obciążniki NC15 dodają kolejne 30 kg. Przedstawiciel producenta zaznacza też, że nie można z góry zagwarantować, że np. na wysokim budynku bloczki wystarczą bez dociążników.

Element o masie 46-50 kg przenoś we dwie osoby albo wózkiem lub podnośnikiem, a na dachu pracuj z zabezpieczeniem przed upadkiem z wysokości. Przy małych instalacjach na domach jednorodzinnych lżejsze bloczki łatwiej rozłożyć bez sprzętu, przy dużych obiektach komercyjnych cięższe elementy rozmieszcza się według szczegółowych obliczeń.

Ile waży bloczek betonowy 38x24x14?

Wymiar 38×24×14 cm dotyczy bloczków murowych i fundamentowych, a nie bloczków balastowych pod panele, więc jego masa zależy od rodzaju betonu i odmiany wyrobu. Masy bloczków murowych omawiamy w artykule ile waży bloczek betonowy. Jeśli taki bloczek ma służyć jako dociążenie uchwytu balastowego, musi spełniać minimalną masę wymaganą przez producenta konstrukcji, np. 22 kg na sztukę w opisanym wyżej zestawie.

Ile bloczków betonowych potrzeba pod panele fotowoltaiczne?

Przy prefabrykowanych bloczkach balastowych liczba bloczków w rzędzie to liczba paneli w tym rzędzie plus jeden, czyli dla całej instalacji: liczba paneli plus liczba rzędów. Taki sposób liczenia podają zarówno karta bloczka FB14, jak i przedstawiciel Nomitech; sąsiednie panele opierają się na wspólnym bloczku.

• 14 paneli w trzech rzędach (6 + 5 + 3): 7 + 6 + 4 = 17 bloczków. Przy masie 46 kg na sztukę to 782 kg samego balastu.
• 100 paneli w 10 rzędach: 110 bloczków. Przy masie ponad 40 kg na sztukę to ponad 4,4 t betonu na dachu.
• Zestaw z uchwytami na 4 panele: 9 uchwytów × 44 kg = 396 kg zwykłych bloczków. Rozbudowa wymaga 2 dodatkowych uchwytów na każdy kolejny panel, czyli kolejnych 88 kg balastu na panel.

Najczęstszy błąd to liczenie bloczków osobno dla każdego panelu, bez uwzględnienia wspólnych podpór. Przedstawiciel Nomitech zwraca uwagę, że błędne obliczenia często zawyżają kalkulację zamówienia. Łączną masę bloczków dla własnego układu paneli policzysz w kalkulatorze poniżej, podając liczbę paneli, rzędów i masę bloczka z karty produktu.

Ile bloczków wchodzi na 1 m2?

Bloczków balastowych pod fotowoltaikę nie liczy się na metr kwadratowy, tylko według liczby paneli i rzędów, bo ich rozstaw wynika z szerokości paneli i modelu bloczka. Przeliczenie na 1 m² ma sens dopiero przy sprawdzaniu dachu: łączną masę balastu, paneli i konstrukcji projektant porównuje z nośnością stropu.

Jaki kąt nachylenia i układ paneli wybrać na bloczkach betonowych?

Bloczki betonowe do fotowoltaiki mają stały kąt nachylenia, najczęściej 14-15° w układzie z panelami skierowanymi na jedną stronę, a do układu wschód-zachód stosuje się bloczki o kącie 5° lub 10° albo dwa bloczki ustawione tyłem do siebie. Kąt wybiera się razem z modelem bloczka, bo na dachu nie da się go regulować.

Seria N obejmuje bloczki N15, N20 i N25 (15°, 20° i 25°) oraz systemy wschód-zachód NS5 i NS10. Nomitech rozróżnia też system NN do montażu modułów w poziomie, na krótszym boku, i system XV do montażu w pionie, na dłuższym boku. Producent bloczka FB14 deklaruje, że oferuje również inne nachylenia.

Drugim parametrem jest szerokość panela: FB14 pasuje do paneli o szerokości 900-1400 mm, a uchwyty z zestawu balastowego do 955-1150 mm. Klemy końcowe w tym zestawie mają szerokość 70 mm i są standardowo dobrane do ramy panela 35 mm, więc przy innej grubości modułu trzeba potwierdzić dostępność u producenta. Odstęp między rzędami zależy od kąta, wysokości konstrukcji i układu; musi ograniczać zacienianie paneli przez poprzedni rząd i ustala go projekt.

Jaki dach nadaje się pod bloczki betonowe do fotowoltaiki?

Bloczki betonowe stosuje się na dachach płaskich; Nomitech dopuszcza instalację balastową na dachu o nachyleniu do 10°, jeśli zastosuje się dedykowany klej. Drugi warunek to nośność: strop musi przenieść masę balastu, paneli i obciążenie śniegiem, co potwierdza dokumentacja techniczna budynku albo ekspertyza konstrukcji.

Masa balastu zależy od wiatru, a ten nie wynika wyłącznie ze strefy wiatrowej. Przedstawiciel Nomitech wskazuje, że znaczenie mają czynniki miejscowe i wysokość nad gruntem, więc obciążenie musi przeliczyć projektant dla konkretnego miejsca; internetowe kalkulatory nie uwzględniają szczególnych warunków terenowych. Producent zestawu z uchwytami deklaruje obliczenia statyczne dla różnych stref i zaleca odsunięcie konstrukcji od krawędzi dachu o 800 mm.

W projektach obciążenia wiatrem i śniegiem przyjmuje się według norm z serii PN-EN 1991. Budynki wysokie i położone w miejscach silnie wietrznych, np. na wybrzeżu lub w terenie górskim, zwykle wymagają więcej balastu albo dodatkowego zabezpieczenia. Zbyt lekki balast grozi przesunięciem lub poderwaniem paneli przez wiatr, a zbyt ciężki przy słabym stropie przeciążeniem dachu, dlatego żadnej z tych wartości nie ustala się bez obliczeń.

Na czym układać bloczki betonowe pod panele?

Bloczki betonowe pod panele układa się na oczyszczonym pokryciu dachu, na podkładce gumowej lub innej przekładce dobranej do rodzaju pokrycia. Producent FB14 zaleca podkładkę gumową, która nie jest częścią bloczka, a uchwyty z zestawu balastowego mają fabrycznie podklejony EPDM gr. 3 mm. Maty rozkładające obciążenie stosuj zgodnie z wytycznymi producenta systemu.

Na papie problemem bywają zgrzewy: według Nomitech szyny montażowe o szerokości 20 cm pozwalają przesunąć bloczek, gdy trafi na zgrzew, czego nie da się zrobić w tradycyjnym systemie balastowym. Bloczki NN15 i system XF15 są przeznaczone także na grunt; producent podaje, że farma 1 MW na bloczkach zajmie poniżej 1 ha, a konstrukcja ma wysokość około 70 cm. Sposób przygotowania gruntu określa producent systemu i projekt. Jeśli zamiast balastu planujesz fundament wylewany, ilość betonu policzysz według zasad z artykułu ile betonu na fundament, a inne zastosowanie bloczków jako podpór opisujemy w tekście bloczki betonowe pod taras.

Jak zamontować bloczki betonowe na dachu płaskim krok po kroku?

Montaż bloczków betonowych polega na ustawieniu ich w wyznaczonych liniach na przygotowanym podłożu i przykręceniu paneli do profilacji lub uchwytów, bez wiercenia w dachu. Kolejność prac:

1. Zamów projekt z obliczeniem balastu dla konkretnego budynku i potwierdź nośność stropu.
2. Zmierz dach, zaplanuj rzędy paneli z zachowaniem odstępu od krawędzi i policz bloczki: liczba paneli plus liczba rzędów albo według liczby uchwytów.
3. Oczyść pokrycie z liści, pyłu i luźnych zanieczyszczeń.
4. Wyznacz linie bazowe sznurem traserskim lub laserem obrotowym.
5. Rozłóż podkładki lub maty, a na nich bloczki; każdy sprawdź poziomicą, bo odchyłki utrudniają wyrównanie całego rzędu.
6. Przy bloczkach z profilacją włóż śrubę, załóż metalową płytkę, połóż panel i dokręć śrubę. Śruby M8 i uchwyty do paneli kupuje się zwykle osobno.
7. Przy uchwytach balastowych dociąż każdy uchwyt wymaganą liczbą bloczków, a klemy dokręć z momentem podanym przez producenta systemu.
8. Jeśli projekt przewiduje dociążniki lub klej, zamontuj je przed oddaniem instalacji.

Producenci podkreślają krótki czas montażu: według karty FB14 to 1/3 czasu potrzebnego dla innych konstrukcji, a przedstawiciel Nomitech opisuje próbę, w której czteroosobowa ekipa ułożyła instalację 40 kW w niecałe 5 godzin. To deklaracje producentów, nie niezależne pomiary; na dachu z przeszkodami i trudnym dostępem montaż potrwa dłużej.

Bloczki betonowe czy konstrukcja kotwiona do dachu?

Bloczki betonowe wybiera się, gdy dach ma zapas nośności, a hydroizolacji nie wolno lub nie opłaca się przebijać; konstrukcja kotwiona ma sens tam, gdzie strop nie przeniesie masy balastu. Systemy kotwione przenoszą siły punktowo przez kotwy przechodzące przez pokrycie, balast działa ciężarem rozłożonym na większej powierzchni dachu.

Odwracalność balastu doceniają najemcy dachów i właściciele budynków, w których nie chcą trwałych zmian w pokryciu. Na konstrukcjach drewnianych i stropach o małej nośności siły trzeba zwykle wprowadzić bezpośrednio w elementy nośne, więc balast może okazać się niewłaściwy.

Jak wybrać bloczki betonowe do fotowoltaiki?

Bloczki betonowe do fotowoltaiki wybiera się według kąta, orientacji i szerokości paneli, masy wymaganej w projekcie oraz udokumentowanej jakości betonu. Lista kontrolna przed zamówieniem:

• kąt nachylenia i układ (jednostronny lub wschód-zachód) zgodne z projektem,
• zakres szerokości paneli i grubość ramy obsługiwane przez klemy,
• masa bloczka i ewentualne dociążniki zgodne z obliczeniem balastu,
• klasa betonu podana przez producenta, np. min. C30/37 dla NN15,
• informacja o badaniach nasiąkliwości, mrozoodporności i wytrzymałości oraz dokumentach potwierdzających parametry, np. deklaracji właściwości użytkowych, jeśli producent ją wydaje,
• zgodność z pokryciem dachu: podkładki, maty, możliwość klejenia,
• pochodzenie wyrobu: Nomitech ostrzega przed bloczkami z nieautoryzowanych źródeł, odlewanymi na wzór oryginału.

Od czego zależy cena bloczka betonowego do fotowoltaiki?

Cena bloczka betonowego do fotowoltaiki zależy od jego typu (zwykły bloczek dociążający czy prefabrykat z szyną), masy, liczby sztuk i transportu. Producent FB14 przyjmuje zamówienia od 10 bloczków, dostarcza je na paletach i dolicza transport zależny od rzeczywistej wagi i adresu dostawy, a Nomitech udostępnia ofertę cenową instalatorom w swoim sklepie. Przy zestawach z uchwytami bloczki nie są wliczone w cenę konstrukcji. Na koszt całego balastu najbardziej wpływa poprawne policzenie sztuk, bo każdy nadmiarowy bloczek to kilkadziesiąt kilogramów do kupienia, przewiezienia i wniesienia na dach.

Jak długo wytrzymują bloczki betonowe i jak o nie dbać?

Beton balastu nie koroduje i nie wymaga powłok ochronnych, więc konserwacja bloczków betonowych sprowadza się do okresowych oględzin ich położenia, podkładek i połączeń śrubowych. Trwałość zależy od jakości mieszanki, dlatego przy zakupie pytaj o klasę betonu i badania odporności na zamarzanie.

Nomitech w 2021 r. deklarował badania mieszanki na nasiąkanie, zamarzanie i kruszenie w niezależnym laboratorium oraz trwające procesy certyfikacji. Przeglądaj instalację po silnym wietrze i po pracach prowadzonych na dachu: sprawdź, czy bloczki się nie przesunęły, czy podkładki nie wysunęły się spod betonu i czy śruby są dokręcone. Elementy złączne ze stali nierdzewnej A2, takie jak w opisanym zestawie z uchwytami, ograniczają ryzyko korozji połączeń.

Zabrudzone bloczki można umyć wodą, co ułatwia ocenę powierzchni betonu. Po demontażu instalacji bloczki da się ustawić w innym miejscu albo, jak inne wyroby betonowe, skruszyć i wykorzystać jako kruszywo.